When a Georgian sits down at the table, the first thing he does is raise a toast to peace—or so we are told by those who, before corrupting the very idea of peace, first stole the words ‘dignity’, ‘hope’, and ‘dream’ from us.

War or peace? When someone asks you such a question, you would undoubtedly be a fool not to choose peace. However, if you don’t immediately ask yourself what peace without freedom means, then it’s clear that someone else will ask, ‘What kind of person are you?!’ Peace without freedom is slavery. When this is not a boringly banal truth and when the society must discuss this issue, how can we avoid the question, ‘What kind of society are we?’

Last year, Georgian Dream vowed to make the Georgian political landscape ‘healthy’. The spirit of this vow was not to promote policies and programmes to improve the functioning of parties or their style of communication, nor suggesting more international assistance to achieve that.

‘I have never made a single mistake neither under Shevardnadze, nor under Saakashvili, nor under Ivanishvili!’ declared a former ‘Dreamer’ who had been in every government, speaking on the air of one of the critical channels, diligently trying to convince viewers of his political integrity.

At first glance, the main addressee of the question posed in the headline is Ukraine. For those who deliberately spread propaganda about the destruction and extermination of Ukraine (‘the people are all finished; what have President Zelensky and the deep state done to poor Ukraine?’, etc.), Ukraine is the only ‘respondent’.

At the end of the 18th century, shortly after the fateful Treaty of Georgievsk came into force, the Georgian man’s dream was somehow based on the Russian narrative, the main characteristics of which were: autocracy, sentimentalism, presenting the past as an idyll, inaction, passive social self-awareness, and the animalistic enjoyment of a simple, stable, and dull everyday life.

Giorgi Beridze was twelve years old when tanks did not enter Tbilisi. He was born in 1980. His father was an engineer who worked at the Institute of Metallurgy, and like seven hundred thousand other citizens of Georgia, he was a member of the Communist Party. His mother was a teacher of Georgian language and literature and sympathised with the national movement. Giorgi’s parents often argued about politics; consequently, he disliked it.

Nizharadze was a counterintelligence officer in the General Staff of the Georgian People’s Guard who carried out several important operations and became a real rage to the local satellite of the Russian Communist Party and Georgian Bolshevik underground. He was mentioned fragmentarily, only by surname, in various publications of the Democratic Republic of Georgia period, including the newspaper Kommunisti. His traces were erased by the Soviet occupation and emigration in 1921.

There is no family in Georgia that was not scarred by World War II. Our country made the greatest sacrifice, with more than three hundred thousand dead and countless wounded and maimed—physically or psychologically. Many families ceased to exist, and many children grew up as orphans.

As long as I can remember, I’ve lived in Mtatsminda, Tbilisi, and even if I ever change my house, I will still live in Mtatsminda in heart, mind, and spirit. But I was almost born in Vera. Here’s how the story goes:

The existence of good judges and a court is important for protecting human rights, ensuring the rule of law, preventing government arbitrariness, and supporting stable economic development in a country. However, a good judge is also essential for a narrower spectrum of society—I mean lawyers.

Today, there is a lot of talk about motivation, and it seems that motivation is the only essential tool for achieving a goal. However, in this process, somehow less attention is paid to discipline.

Languages are living organisms. They are constantly evolving, borrowing, and adapting. The natural pace of change is typically slow and gradual, with significant changes occurring over three or more generations.

‘Considering the many experiences I’ve gained from the world, if I know anything for sure about morals and obligations, it’s all thanks to football. The little I understand about morality, I learned on football fields and theatre stages—the football field and the theatre stage were my true university.’

ჟურნალ „ახალი ივერიის“ მთავარმა რედაქტორმა, ზაზა ბიბილაშვილმა, ინტერვიუ ჩაწერა ტომ გორდონ პალმერთან — სოციალურ მეცნიერებათა თეორიტიკოსთან, პოლიტოლოგთან (ოქს­­ფორ­დის უნივერსიტეტის დოქტორი) და ლიბერალური პრინციპებისათვის მებრძოლ ვეტერან აქტივისტთან. 1980-იან წლებში ტომ პალმერს კომუნისტურ ქვეყნებში მალულად შეჰქონდა აკრძალული ლიტერატურა, საბეჭდი აპარატები, სხვა ტექნიკური საშუალებები და წლების განმავლობაში თანამშრომლობდა მსოფლიოს სხვადასხვა ქვეყანაში არსებული კლასიკური ლიბერალიზმის ანალიტიკურ ცენტრებთან. ტომ პალმერი აფილირებულია არაერთ ორგანიზაციასთან, მათ შორის მადრიდის თავისუფლების განვითარების ფონდთან (Fundación para el Avance de la Libertad), კატონის ინსტიტუტთან (Cato Institute), Atlas Network-თან და IES Europe-თან. ინტერვიუში გამოთქმული მოსაზრებები ავტორის პირად პოზიციას ასახავს.

2022 წლის 24 თებერვალს რუსეთის მიერ უკრაინაზე განხორციელებული სრულ­მას­შტაბიანი აგრესია შეუქცევადი გეოპოლი­ტიკური ძვრების დასაწყისი გახდა. თებერ­ვლის იმ მძიმე დღეებში ალბათ ვერავინ წარმოიდგენდა, რომ ომი 1400 დღეზე მეტხანს გაგრძელდებოდა და ხანგრძლივობით „დიდ სამამულო ომსაც“ გადაუსწრებდა, თან ისე, რომ ომის მეოთხე წელს რუსეთის გლობალური გავლენები შესამჩნევად შესუსტებული იქნე­ბოდა.

საქართველოს შესახებ ცოდნამ ამერიკის შე­ერთებულ შტატებამდე გვიან მიაღწია. ევროპელ მოგზაურებს, ვაჭრებსა და მისიონერებს საქარ­თველოსა და კავკასიასთან გაცილებით ადრე ჰქონდათ შეხება. შავი ზღვა და აბრეშუმის გზა უხსოვარი დროიდან იზიდავდა როგორც ევროპის სავაჭრო იმპერიებს, ისე სახარების მქადაგებელ მისიონერებს, განსაკუთრებით ვატიკანიდან. ამის ნათელი მაგალითებია კათოლიკე მისიონერები - არქანჯელო ლამბერ­ტი და დონ კრისტოფორო დე კასტელი, რომლებიც XVII საუკუნეში ქართული კულტურისა და ადათ-წესების გულმოდგინე მკვლევრებად ჩამოყალიბდნენ.

სიმართლე თავის გზას ყოველთვის გაიკვლევს და სიმართლე უზრუნველყოფს რეჟიმის გა­სა­მართლებას. გასამართლებას არა მხო­ლოდ აქ, დანაშაულის ჩადენის ადგილზე, არა­მედ საერთაშორისო თანამეგობრობის წინა­შეც. შესაბამისად, პასუხისმგებლობაც მრავალგვარი იქნება - როგორც სისხლის სამართლებლივი, საპატიმრო, ისე ფინანსური, მათთვის ყველაზე მტკივნეული და მორა­ლურიც, რაც ალბათ, ყველაზე ნაკლებად ად­არდებთ, მაგრამ მაინც.

იმ დღეს ჩემს თავზე რაღაც გასკდა. ზუსტად თავს ზემოთ. ნაცნობი ხმებიდან ეს ხმა ყველაზე მეტად აფეთქებისას ჰგავდა. ჭურვის აფეთქებისას. მაგრამ არ მოჰყოლია დარტყმის ტალღა. არავინ მომკვდარა, ცეცხლი და ბუღი არსად ავარდნილა.

„გულში დიდი ეჭვი ჩაუვარდა. ეხლა მარტო იმის დარდი ჰქონდა, შეეტყო — რაში ტყუვდება: იმაში, რომ ეს მართალი თვალთმაქცობაა და ტყუილი ჩამორჩობა, თუ მართალი ჩამორჩობაა. სწორედ გითხრათ, პირველში მოტყუებას, უფრო ჰთაკილობდა მისი გული: აბა თვალთმაქცობამ ტყუილი მართლად როგორ უნდა მაჩვენოს ამ დროულ კაცსაო. და მართალი-კი რომ ტყუილი გამომდგარიყო, ეგ არაფერი; მაგას როგორღაც უფრო ადვილად ჰყაბულდებოდა ჩვენი პეტრე.“

2007 წელს მშვიდობის, დემოკრატიისა და გან­ვითარების კავკასიურმა ინსტიტუტმა, ფონდ კო­რდეიდის (ჰოლანდია) და საზოგადოების ინ­ს­ტი­ტუტის კვლევითი ცენტრების ფონდის (უნგრე­თი) მხარდაჭერით, გამოსცა სერია „საზ­ოგადოება და პოლიტიკის“ მეექვსე წიგნი, რომელშიც სხვა სტატიებთან ერთად დაიბეჭდა ქართველი მეცნიერებისა და მკვლევრების წერილები „10 შეკითხვა საქართველოს დამოუკიდებლობის 15 წლისთავზე“. ათვლის წერტილად აღებული იყო დამოუკიდებლობის საერთაშორისოდ აღ­ია­რება, ანუ 1992 წელი.

ბოლო წლებში კვლავ აქტუალური გახდა ქარ­თული კულტურულ-პოლიტიკური იდენტობის სა­კითხი. ლიბერალურ ვექტორს კონსერვატიული ცვლის. იმისთვის, რომ ცვლილება ქმედითი იყოს, იგი სიმბოლურ დონეზე უნდა მა­ნიფესტირდეს. ამიტომ ეროვნული ჰაბიტუსის სიმბოლური მანიფესტაცია პოლიტიკური სა­კითხი გახდა.

-   ლევ ტროცკი ხომ თქვენი ფანი იყო. თქვენც თანაუგრძნობდით. -   სანახევროდ. ეგ ამბობდა, რომ რევოლუ­ციას თავიდან სისხლი და გვემა მოჰყვება, ცოტა ხნის მერე კი ხალხი მიიღებს საყოველთაო ბედნიერებასო. ამაში სანახევროდ ვიყავი და ვარ დარწმუნებული, იმიტომ რომ ამ აზრის მხოლოდ პირველი ნაწილის მჯეროდა. - ირონიული ღიმილით უპასუხა ინტელიგენტური გარეგნობის ხმელმა მოხუცმა.

თბილისზე მინდა დავწერო, მე რომ გავიზარდე, იმ დროის თბილისზე! უამრავი ფაქტი, სურათი, მოგონება  მეხვევა თავს, მაგრამ არ ვიცი, საიდან დავიწყო... ახლა ისეთი რამ დამემართა სკოლაში ქართულის საკონტროლო წერის დროს, „თემის“ დაწყება რომ გიჭირდა და შეიძლება რვეულის ფურცელიც ამოგეხია საკუთარი პრიმიტიულობით შეწუხებულს.

აფხაზეთში საომარი მოქმედებების დაწ­ყე­ბი­დან ორ დღეში, 1992 წლის 16 აგვი­სტოს, ქართულმა საჯარისო ნაწილებმა განახორ­ციელეს საზღვაო დესანტირება გაგრის ზონაში. იმ პერიოდში საქართველოს სამხედრო და­ნიშნულების მცურავი საშუალებები არ გააჩნდა, ამიტომ შევარდნაძის ხელისუფლებას „მეგობრული დახმარება“ რუსულმა არმიამ გაუწია. სეპარატისტული პროპაგანდა რუსეთის ამ ნაბიჯს დღემდე ისე ფუთავს, თითქოს აფხაზთა რიგებში დაბნეულობის შესატანად, დესანტირებისას ქართულმა სამხედრო კა­ტარღებმა რუსული დროშები აღმართეს გემებზე.